{"id":42116,"date":"2024-07-31T18:09:11","date_gmt":"2024-07-31T16:09:11","guid":{"rendered":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?p=42116"},"modified":"2024-07-31T18:13:01","modified_gmt":"2024-07-31T16:13:01","slug":"silny-wiatr-w-polsce-w-dniach-28-29-07-2024","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?p=42116","title":{"rendered":"Silny wiatr w Polsce w dniach 28-29.07.2024"},"content":{"rendered":"\n

Sytuacja synoptyczna<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W niedziel\u0119 28 lipca 2024 r. z zachodu kraju przemieszcza\u0142 si\u0119 pofalowany front atmosferyczny, kt\u00f3ry rozdziela\u0142 mas\u0119 powietrza polarno morskiego ciep\u0142ego nap\u0142ywaj\u0105c\u0105 po jego wschodniej stronie od masy ch\u0142odniejszej nap\u0142ywaj\u0105cej z p\u00f3\u0142nocnego zachodu. Na zafalowaniu frontowym dosz\u0142o do utworzenia si\u0119 p\u0142ytkiego o\u015brodka niskiego ci\u015bnienia, dynamicznie przemieszczaj\u0105cego i pog\u0142\u0119biaj\u0105cego si\u0119 nad p\u00f3\u0142nocn\u0105 Polsk\u0105. Intensywnie przebiegaj\u0105cy proces cyklogenezy by\u0142 przyczyn\u0105 narastania poziomego gradientu barycznego w pobli\u017cu o\u015brodka rozwijaj\u0105cego si\u0119 ni\u017cu. W poniedzia\u0142ek 29 lipca 2024 r. dobrze wyra\u017cony na dolnych mapach synoptycznych ni\u017c ulokowa\u0142 si\u0119 w rejonie pogranicza Litwy, Bia\u0142orusi i Rosji (Rys. 1). W kolejnych godzinach ni\u017c ulega\u0142 wype\u0142nieniu, przemieszczaj\u0105c si\u0119 na po\u0142udniowy wsch\u00f3d.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Rys. 1. Mapy synoptyczne z dnia 28.07.2024 godz. 12:00 UTC i 29.07.2024 godz. 06:00 UTC. \u0179r\u00f3d\u0142o: IMGW-PIB.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Zafalowanie na froncie, z kt\u00f3rego rozwin\u0105\u0142 si\u0119 omawiany ni\u017c, mia\u0142o miejsce w obszarze oddzia\u0142ywania silnego pr\u0105du strumieniowego. Dynamiczna adwekcja ciep\u0142ego powietrza w przedniej cz\u0119\u015bci zatoki g\u00f3rnej i ch\u0142odu w tylnej, prowadzi\u0142a do zwi\u0119kszania si\u0119 kontrastu termicznego w jej zasi\u0119gu i zarazem jej gwa\u0142townego pog\u0142\u0119biania, a\u017c do uformowania si\u0119 odci\u0119tego ni\u017cu g\u00f3rnego. 28 lipca szczeg\u00f3lnie du\u017ce pr\u0119dko\u015bci wiatru notowane by\u0142y w przedniej cz\u0119\u015bci zatoki, na poziomie 500 hPa w pasie od Mazur, przez Mazowsze, po Opolszczyzn\u0119. Z kolei 29 lipca silny przep\u0142yw powietrza zaznacza\u0142 si\u0119 nad p\u00f3\u0142nocno-wschodni\u0105 Polsk\u0105 na poziomie 700 hPa (Rys. 2).<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Rys. 2. Mapy bezwzgl\u0119dnej topografii barycznej TB500 i TB700 oraz wiatru na powierzchni izobarycznej 500 hPa i 700 hPA. \u0179r\u00f3d\u0142o: IMGW-PIB, CMM.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Charakterystyka zdarze\u0144<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W nocy strefa opad\u00f3w zwi\u0105zanych z o\u015brodkiem niskiego ci\u015bnienia i faluj\u0105cym frontem atmosferycznym zaznaczy\u0142a si\u0119 nad p\u00f3\u0142nocno-zachodni\u0105 Polsk\u0105. W ci\u0105gu dnia strefa ch\u0142odnego frontu dynamicznie zacz\u0119\u0142a przemieszcza\u0107 si\u0119 w kierunku wschodnim. Zobrazowanie radarowe z godziny 12:40 UTC wskazywa\u0142o na rozw\u00f3j kom\u00f3rek konwekcyjnych, miejscami organizuj\u0105cych si\u0119 w formacje liniowe, w pasie na wsch\u00f3d od Olsztyna a\u017c do po\u0142udniowych kra\u0144c\u00f3w Polski (Rys. 3). Sonda\u017c aerologiczny wykonany w Tarnowie o godz. 12 UTC (Rys. 4) zarejestrowa\u0142 podwy\u017cszone warto\u015bci pionowych uskok\u00f3w pr\u0119dko\u015bciowych wiatru (14,0 m\/s i 14,7 m\/s, odpowiednio z warstwy 0-1 km i 0-3 km), kt\u00f3re mimo stosunkowo niskiej chwiejno\u015bci w troposferze (SBCAPE r\u00f3wne 213 J\/kg) by\u0142y istotnym czynnikiem odpowiedzialnym za rozw\u00f3j konwekcji. Pomiary aerologiczne wskazywa\u0142y r\u00f3wnie\u017c na wyst\u0119powanie du\u017cej wilgotno\u015bci wzgl\u0119dnej w dolnej i \u015brodkowej troposferze. W warstwach 0-2 km zmierzono wilgotno\u015b\u0107 wzgl\u0119dn\u0105 o warto\u015bci 79%, a 2-5 km nawet 91%. W omawianym sondowaniu odnotowano r\u00f3wnie\u017c bardzo wysok\u0105 zawarto\u015b\u0107 wody w s\u0142upie powietrza – wska\u017anik TPW osi\u0105gn\u0105\u0142 warto\u015b\u0107 47 mm. Nale\u017cy zaznaczy\u0107 jednak, \u017ce warunki reprezentowane przez sonda\u017c w Tarnowie, mog\u0105 w pe\u0142ni nie odzwierciedla\u0107 warunk\u00f3w, kt\u00f3re panowa\u0142y w p\u00f3\u0142nocno-wschodniej i centralnej Polsce, gdzie pojawi\u0142o si\u0119 najwi\u0119cej doniesie\u0144 o wyst\u0105pieniu niebezpiecznych zjawisk.<\/p>\n\n\n\n

Rozw\u00f3j konwekcji obserwowano r\u00f3wnie\u017c na zachodzie Polski, zw\u0142aszcza na Pomorzu Zachodnim, Ziemi Lubuskiej oraz w Wielkopolsce, gdzie w nap\u0142ywaj\u0105cej ch\u0142odniejszej masie powietrza atlantyckiego rozwija\u0142 si\u0119 wt\u00f3rny front ch\u0142odny (Rys. 3).<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Rys. 3. Obraz radarowy produktu CAPPI dla Polski w wybranym terminie z dnia 28.07.2024. \u0179r\u00f3d\u0142o: IMGW-PIB.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n
\n
\"\"
Rys. 4. Sonda\u017c aerologiczny ze stacji Tarn\u00f3w (12575) z terminu 28.07.2024 12:00 UTC. \u0179r\u00f3d\u0142o: http:\/\/rawinsonde.com\/<\/a>.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Wielokom\u00f3rkowa liniowa formacja konwekcyjna, kt\u00f3ra rozwin\u0119\u0142a si\u0119 nad Warmi\u0105 i Mazurami za spraw\u0105 silnych poryw\u00f3w wiatru, spowodowa\u0142a liczne szkody i stanowi\u0142a du\u017ce zagro\u017cenie dla zdrowia i \u017cycia. Analiza danych radarowych z radaru w U\u017crankach (Rys. 5) wskazuje, \u017ce wysoko\u015b\u0107 struktur by\u0142a stosunkowo niska jak na por\u0119 letni\u0105. Wierzcho\u0142ki chmur Cumulonimbus si\u0119ga\u0142y do wysoko\u015bci ok. 4,5 km, ale w ich obr\u0119bie cz\u0119sto pojawia\u0142y si\u0119 bardzo wysokie odbiciowo\u015bci przekraczaj\u0105ce nawet 50 dBZ.<\/p>\n\n\n\n

Rozw\u00f3j konwekcji w \u015brodowisku ma\u0142ej chwiejno\u015bci i wyra\u017anie podwy\u017cszonych uskok\u00f3w pr\u0119dko\u015bciowych wiatru wi\u0105za\u0142 si\u0119 z wyst\u0119powaniem silnych, lokalnie niszcz\u0105cych poryw\u00f3w wiatru w obr\u0119bie przemieszczaj\u0105cego si\u0119 uk\u0142adu. Warto\u015bci pr\u0119dko\u015bci radialnej w wielu miejscach przekracza\u0142y 20 m\/s. Analiza przekroj\u00f3w pionowych wskazuje, \u017ce obszar z najwi\u0119kszymi pr\u0119dko\u015bciami wiatru znajdowa\u0142 si\u0119 tu\u017c przy powierzchni ziemi.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Rys. 5. Odbiciowo\u015b\u0107 radarowa i pr\u0119dko\u015b\u0107 radialna z radaru w U\u017crankach w wybranym terminie z dnia 28.07.2024. \u0179r\u00f3d\u0142o: IMGW-PIB.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Kolejnego dnia (29.07), kiedy o\u015brodek ni\u017cowy przemie\u015bci\u0142 si\u0119 dalej na wsch\u00f3d, p\u00f3\u0142nocno-wschodnia Polska znalaz\u0142a si\u0119 w obszarze zwi\u0119kszonego poziomego gradientu ci\u015bnienia atmosferycznego znajduj\u0105cego si\u0119 na ty\u0142ach omawianego ni\u017cu. Spowodowa\u0142o to dalsze wyst\u0119powanie silnego wiatru na tym obszarze.<\/p>\n\n\n\n

W zwi\u0105zku z przemieszczaniem si\u0119 front\u00f3w atmosferycznych i gwa\u0142townym rozwojem ni\u017cu, stacje meteorologiczne odnotowa\u0142y silne porywy wiatru (Rys. 6). W niedziel\u0119 (28.07) maksymalna warto\u015b\u0107 porywu wynios\u0142a a\u017c 90 km\/h, a poszczeg\u00f3lne stacje woj. warmi\u0144sko-mazurskiego i mazowieckiego odnotowywa\u0142y cz\u0119sto warto\u015bci przekraczaj\u0105ce 70 km\/h. W poniedzia\u0142ek, maksymalny poryw r\u00f3wny 79 km\/h ponownie zarejestrowano w Miko\u0142ajkach. Pozosta\u0142e stacje w obr\u0119bie Warmii, Mazur i Podlasia odnotowa\u0142y warto\u015bci rz\u0119du 60-70 km\/h. W zwi\u0105zku z przemieszczaniem si\u0119 uk\u0142adu ni\u017cowego, na p\u00f3\u0142nocy kraju wyst\u0105pi\u0142y r\u00f3wnie\u017c znaczne sumy opad\u00f3w (Rys. 7). Najwy\u017csze opady w ci\u0105gu doby opadowej 28 lipca odnotowano we Fromborku (51,5 mm), Miastku (47,3 mm) i w W\u0119gorzewie 36,8 mm).<\/p>\n\n\n

\n
\"\"
Rys. 6. Maksymalne porywy wiatru w wybranych terminach z dni 28.07.2024 i 29.07.2024. \u0179r\u00f3d\u0142o: IMGW-PIB, CMM.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n
\n
\"\"
Rys. 7. Dobowa suma opadu na stacjach i wed\u0142ug modelu RainGRS dla terminu 29.07.2024 06 UTC. \u0179r\u00f3d\u0142o: IMGW-PIB.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n

Skutki<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

W zwi\u0105zku z obserwowanymi wydarzeniami, odnotowano \u0142\u0105cznie ponad 4500 interwencji Pa\u0144stwowej Stra\u017cy Po\u017carnej, przy czym wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich mia\u0142a miejsce w woj. mazowieckim i warmi\u0144sko-mazurskim. Dzia\u0142ania te polega\u0142y przede wszystkim na usuwaniu skutk\u00f3w wyst\u0119powania porywistego wiatru (usuwanie powalonych drzew), a tak\u017ce intensywnych opad\u00f3w deszczu (pompowanie wody z zalanych piwnic). Odnotowano r\u00f3wnie\u017c liczne awarie energetyczne oraz op\u00f3\u017anienia poci\u0105g\u00f3w pasa\u017cerskich PKP.
Poni\u017cej om\u00f3wienie najwa\u017cniejszych i najbardziej charakterystycznych zdarze\u0144 zwi\u0105zanych z przej\u015bciem o\u015brodka ni\u017cowego.<\/p>\n\n\n\n