{"id":45605,"date":"2025-06-16T09:48:55","date_gmt":"2025-06-16T07:48:55","guid":{"rendered":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605"},"modified":"2025-12-18T18:18:39","modified_gmt":"2025-12-18T17:18:39","slug":"pracownia-fizyki-i-modelowania-klimatu-slownik","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605","title":{"rendered":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu &#8211; S\u0142ownik"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"45605\" class=\"elementor elementor-45605\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-3ef8d03d elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"3ef8d03d\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-6ce9cc47\" data-id=\"6ce9cc47\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e696869 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"e696869\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.12.1 - 02-04-2023 *\/\n.elementor-widget-image{text-align:center}.elementor-widget-image a{display:inline-block}.elementor-widget-image a img[src$=\".svg\"]{width:48px}.elementor-widget-image img{vertical-align:middle;display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img src=\"\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Wizytowka-PFiMK_www.png\" title=\"\" alt=\"\" loading=\"lazy\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9ef5e01 elementor-widget__width-inherit elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"9ef5e01\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.12.1 - 02-04-2023 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#69727d;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#69727d;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-ec94721 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"ec94721\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-3669e89\" data-id=\"3669e89\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1af22bf elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"1af22bf\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<!-- Font Awesome CDN -->\n<link rel=\"stylesheet\" href=\"https:\/\/cdnjs.cloudflare.com\/ajax\/libs\/font-awesome\/6.5.0\/css\/all.min.css\" crossorigin=\"anonymous\" referrerpolicy=\"no-referrer\" \/>\n\n<style>\n.nav-bar {\n  display: flex;\n  justify-content: center;\n  gap: 10px;\n  margin: 20px 0;\n}\n\n.nav-bar a {\n  display: flex;\n  align-items: center;\n  padding: 10px 16px;\n  background-color: #002147;\n  color: white;\n  text-decoration: none;\n  border-radius: 6px;\n  font-weight: 500;\n  transition: background-color 0.3s ease;\n}\n\n.nav-bar a:hover {\n  background-color: #003366;\n}\n\n.nav-bar a.active {\n  background-color: #004080;\n}\n\n.nav-bar a .icon {\n  margin-right: 8px;\n  display: inline-block;\n}\n<\/style>\n\n<div class=\"nav-bar\">\n  <a href=\"\/?page_id=45309\" data-query=\"?page_id=45309\" class=\"nav-link\">\n    <span class=\"icon\"><i class=\"fas fa-home\"><\/i><\/span>\n  <\/a>\n  <a href=\"\/?page_id=45318\" data-query=\"?page_id=45318\" class=\"nav-link\">O Pracowni<\/a>\n  <a href=\"\/?page_id=45603\" data-query=\"?page_id=45603\" class=\"nav-link\">FAQ<\/a>\n  <a href=\"\/?page_id=45605\" data-query=\"?page_id=45605\" class=\"nav-link\">S\u0142ownik<\/a>\n  <a href=\"\/?page_id=45610\" data-query=\"?page_id=45610\" class=\"nav-link\">Opracowania<\/a>\n<\/div>\n\n<script>\n  const currentSearch = window.location.search || '?page_id=45309'; \/\/ je\u015bli pusty, traktujemy jako strona g\u0142\u00f3wna \n\n  document.querySelectorAll('.nav-link').forEach(link => {\n    const linkQuery = link.getAttribute('data-query');\n    if (linkQuery === currentSearch) {\n      link.classList.add('active');\n    }\n  });\n<\/script>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-cd79c30 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"cd79c30\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-0cf9b52\" data-id=\"0cf9b52\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d9631cb elementor-widget elementor-widget-html\" data-id=\"d9631cb\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"html.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<!DOCTYPE html>\n<html lang=\"pl\">\n<head>\n  <meta charset=\"UTF-8\">\n  <meta name=\"viewport\" content=\"width=device-width, initial-scale=1.0\">\n  <title>S\u0142ownik meteorologiczny<\/title>\n  <style>\n    * {\n      box-sizing: border-box;\n      margin: 0;\n      padding: 0;\n    }\n    \n    body {\n      font-family: 'Segoe UI', Tahoma, Geneva, Verdana, sans-serif;\n      background: #f5f5f5;\n      color: #333;\n      line-height: 1.6;\n    }\n    \n    .container {\n      max-width: 900px;\n      margin: 0 auto;\n      padding: 20px;\n    }\n    \n    h1 {\n      text-align: center;\n      color: #2c3e50;\n      margin-bottom: 30px;\n      font-size: 2em;\n    }\n    \n    \/* Nawigacja literowa *\/\n    .alphabet-nav {\n      display: flex;\n      flex-wrap: wrap;\n      justify-content: center;\n      gap: 5px;\n      margin-bottom: 30px;\n      background: white;\n      padding: 15px;\n      border-radius: 10px;\n      box-shadow: 0 2px 10px rgba(0,0,0,0.1);\n    }\n    \n    .letter-btn {\n      width: 40px;\n      height: 40px;\n      border: 2px solid #e0e0e0;\n      background: white;\n      border-radius: 8px;\n      font-size: 1.1em;\n      font-weight: bold;\n      color: #555;\n      cursor: pointer;\n      transition: all 0.2s;\n    }\n    \n    .letter-btn:hover {\n      background: rgba(86, 221, 208, 0.2);\n      border-color: rgba(86, 221, 208, 1);\n      color: rgba(56, 191, 178, 1);\n    }\n    \n    .letter-btn.active {\n      background: rgba(86, 221, 208, 1);\n      border-color: rgba(56, 191, 178, 1);\n      color: white;\n    }\n    \n    .letter-btn.disabled {\n      opacity: 0.4;\n      cursor: not-allowed;\n    }\n    \n    .letter-btn.disabled:hover {\n      background: white;\n      border-color: #e0e0e0;\n      color: #555;\n    }\n    \n    \/* Sekcja hase\u0142 *\/\n    .entries-section {\n      background: white;\n      border-radius: 10px;\n      box-shadow: 0 2px 10px rgba(0,0,0,0.1);\n      padding: 20px;\n      min-height: 200px;\n    }\n    \n    .section-title {\n      font-size: 1.5em;\n      color: rgba(56, 191, 178, 1);\n      margin-bottom: 20px;\n      padding-bottom: 10px;\n      border-bottom: 2px solid rgba(86, 221, 208, 0.3);\n    }\n    \n    .no-selection {\n      text-align: center;\n      color: #888;\n      padding: 40px;\n      font-size: 1.1em;\n    }\n    \n    \/* Has\u0142a *\/\n    .entry {\n      border: 1px solid #e8e8e8;\n      border-radius: 8px;\n      margin-bottom: 10px;\n      overflow: hidden;\n      transition: box-shadow 0.2s;\n    }\n    \n    .entry:hover {\n      box-shadow: 0 2px 8px rgba(0,0,0,0.1);\n    }\n    \n    .entry-header {\n      display: flex;\n      justify-content: space-between;\n      align-items: center;\n      padding: 15px 20px;\n      background: #fafafa;\n      cursor: pointer;\n      transition: background 0.2s;\n    }\n    \n    .entry-header:hover {\n      background: rgba(86, 221, 208, 0.1);\n    }\n    \n    .entry.open .entry-header {\n      background: rgba(86, 221, 208, 0.15);\n      border-bottom: 1px solid rgba(86, 221, 208, 0.3);\n    }\n    \n    .entry-title {\n      font-weight: 600;\n      color: #2c3e50;\n      font-size: 1.1em;\n    }\n    \n    .entry-toggle {\n      font-size: 1.2em;\n      color: rgba(86, 221, 208, 1);\n      transition: transform 0.3s;\n    }\n    \n    .entry.open .entry-toggle {\n      transform: rotate(180deg);\n    }\n    \n    .entry-content {\n      max-height: 0;\n      overflow: hidden;\n      transition: max-height 0.3s ease-out, padding 0.3s;\n      padding: 0 20px;\n      background: white;\n    }\n    \n    .entry.open .entry-content {\n      max-height: 800px;\n      padding: 20px;\n      overflow-y: auto;\n    }\n    \n    .entry-description {\n      color: #555;\n      line-height: 1.8;\n      text-align: justify;\n    }\n    \n    .entry-description a {\n      color: rgba(56, 191, 178, 1);\n      text-decoration: none;\n      border-bottom: 1px dashed rgba(56, 191, 178, 0.5);\n      transition: all 0.2s;\n    }\n    \n    .entry-description a:hover {\n      color: rgba(36, 161, 148, 1);\n      border-bottom-color: rgba(36, 161, 148, 1);\n      border-bottom-style: solid;\n    }\n    \n    .entry-description a.dict-link {\n      color: rgba(100, 149, 237, 1);\n      border-bottom-color: rgba(100, 149, 237, 0.5);\n      font-weight: 500;\n    }\n    \n    .entry-description a.dict-link:hover {\n      color: rgba(65, 105, 225, 1);\n      border-bottom-color: rgba(65, 105, 225, 1);\n    }\n    \n    .entry-image {\n      margin-top: 15px;\n      text-align: center;\n    }\n    \n    .entry-image img {\n      max-width: 100%;\n      max-height: 400px;\n      border-radius: 8px;\n      box-shadow: 0 2px 8px rgba(0,0,0,0.15);\n      cursor: pointer;\n      transition: transform 0.2s;\n    }\n    \n    .entry-image img:hover {\n      transform: scale(1.02);\n    }\n    \n    .entry-image figcaption {\n      margin-top: 8px;\n      font-size: 0.9em;\n      color: #888;\n      font-style: italic;\n    }\n    \n    \/* Lightbox do powi\u0119kszania obrazk\u00f3w *\/\n    .lightbox {\n      display: none;\n      position: fixed;\n      top: 0;\n      left: 0;\n      width: 100%;\n      height: 100%;\n      background: rgba(0,0,0,0.9);\n      z-index: 1000;\n      justify-content: center;\n      align-items: center;\n      cursor: pointer;\n    }\n    \n    .lightbox.active {\n      display: flex;\n    }\n    \n    .lightbox img {\n      max-width: 95%;\n      max-height: 95%;\n      border-radius: 8px;\n    }\n    \n    .lightbox-close {\n      position: absolute;\n      top: 20px;\n      right: 30px;\n      font-size: 40px;\n      color: white;\n      cursor: pointer;\n    }\n    \n    \/* Responsywno\u015b\u0107 *\/\n    @media (max-width: 600px) {\n      .letter-btn {\n        width: 35px;\n        height: 35px;\n        font-size: 1em;\n      }\n      \n      .container {\n        padding: 10px;\n      }\n      \n      h1 {\n        font-size: 1.5em;\n      }\n    }\n  <\/style>\n<\/head>\n<body>\n  <div class=\"container\">\n    <h1>S\u0142ownik modelowania klimatu<\/h1>\n    \n    <!--\n    =====================================================\n    INSTRUKCJE DLA EDYTOR\u00d3W S\u0141OWNIKA:\n    =====================================================\n    \n    1. AUTOMATYCZNE LINKOWANIE URL-I:\n       Wpisane adresy URL (zaczynaj\u0105ce si\u0119 od http:\/\/, https:\/\/ lub www.) \n       s\u0105 automatycznie przekszta\u0142cane w klikalne linki.\n    \n    2. ODNO\u015aNIKI DO INNYCH HASE\u0141 W S\u0141OWNIKU:\n       U\u017cyj sk\u0142adni: ~nazwa has\u0142a~\n       Przyk\u0142ad: ~GCM~ \u2192 stworzy link do has\u0142a \"GCM\"\n    \n    3. W\u0141ASNY TEKST LINKU DO HAS\u0141A:\n       U\u017cyj sk\u0142adni: ~tekst do wy\u015bwietlenia~<has\u0142o docelowe>\n       Przyk\u0142ad: ~downscalingu~<Downscaling> \n       \u2192 wy\u015bwietli \"downscalingu\", ale przekieruje do has\u0142a \"Downscaling\"\n    \n    4. FORMATOWANIE HTML:\n       Mo\u017cesz u\u017cywa\u0107 podstawowych tag\u00f3w HTML:\n       - <br> (nowa linia)\n       - <sub> (indeks dolny)\n       - <strong> (pogrubienie)\n    \n    5. DODAWANIE OBRAZK\u00d3W:\n       W obiekcie has\u0142a dodaj:\n       image: \"\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/nazwa_pliku.jpg\"\n       imageCaption: \"Tekst podpisu pod obrazkiem\"\n    \n    =====================================================\n    -->\n    \n    <!-- Nawigacja literowa -->\n    <div class=\"alphabet-nav\" id=\"alphabetNav\"><\/div>\n    \n    <!-- Sekcja z has\u0142ami -->\n    <div class=\"entries-section\" id=\"entriesSection\">\n      <div class=\"no-selection\">Wybierz liter\u0119, aby zobaczy\u0107 has\u0142a<\/div>\n      <h6 class=\"no-selection\">Tre\u015bci b\u0119d\u0105 sukcesywnie uzupe\u0142niane<\/h6>\n    <\/div>\n\n  <\/div>\n  \n  <!-- Lightbox do powi\u0119kszania obrazk\u00f3w -->\n  <div class=\"lightbox\" id=\"lightbox\" onclick=\"closeLightbox()\">\n    <span class=\"lightbox-close\">&times;<\/span>\n    <img id=\"lightboxImg\" src=\"\" alt=\"\">\n  <\/div>\n\n  <script>\n    \/\/ S\u0142ownik z has\u0142ami pogrupowanymi alfabetycznie\n    const dictionary = {\n      \"A\": [\n        {\n          term: \"Adaptacja do zmiany klimatu\",\n          definition: \"to proces dostosowania i przystosowania si\u0119 do aktualnej i przewidywanej zmiany, kt\u00f3ra zachodzi w otoczeniu w r\u00f3\u017cnych sferach \u017cycia, gospodarki i \u015brodowiska. Podstawow\u0105 motywacj\u0105 do adaptacji jest zmniejszenie szk\u00f3d i\u202fstrat oraz poprawa funkcjonowania. Mi\u0119dzynarodowe standardy w zakresie wytycznych i ram jakie nale\u017cy uwzgl\u0119dni\u0107 w\u202fadaptacji do zmiany klimatu zosta\u0142y zawarte w normie ISO 14090. Adaptacja do zmiany klimatu mo\u017ce by\u0107 realizowana przez r\u00f3\u017cne strategie (kr\u00f3tko i d\u0142ugoterminowe), z\u202fuwzgl\u0119dnieniem grup i sektor\u00f3w wra\u017cliwych, natomiast ich wsp\u00f3lnym celem jest optymalizacja funkcjonowania i budowanie odporno\u015bci. W\u202fkontek\u015bcie adaptacji do zmiany klimatu mieszka\u0144c\u00f3w miast rozwa\u017ca si\u0119 m.in. takie dzia\u0142ania adaptacyjne jak wdra\u017canie zielonej i niebieskiej infrastruktury w strukturze miast, rozw\u00f3j system\u00f3w retencji wody, projektowanie niskoemisyjnych obiekt\u00f3w, wdra\u017canie inteligentnych system\u00f3w transportowych oraz energetycznych, a ponad wszystko dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu podnoszenie \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej \u2013 w tym promowanie w\u0142a\u015bciwych postaw wobec zagro\u017ce\u0144.\"\n        }\n      ],\n      \"C\": [\n        {\n          term: \"CMIP\",\n          definition: \"to akronim od \u201eCoupled Model Intercomparison Project\u202f\u201c, kt\u00f3ry jest projektem \u015awiatowego Programu Bada\u0144 nad Klimatem (World Climate Research Programme; ~WCRP~). W najprostszym uj\u0119ciu CMIP to platforma dla eksperyment\u00f3w z modelami klimatycznymi, kt\u00f3ra umo\u017cliwia naukowcom z ca\u0142ego \u015bwiata systematyczn\u0105 analiz\u0119, walidacj\u0119 i udoskonalanie modeli globalnych ~GCM~, z\u202fzachowaniem pewno\u015bci, \u017ce w czasie tworzenia zosta\u0142y skonfigurowane w jednolity spos\u00f3b. CMIP dotyczy wi\u0119c mi\u0119dzynarodowego protoko\u0142u komputerowych modeli klimatu Ziemi, rozwijanego od 1995 roku. Modele te reprezentuj\u0105 procesy i interakcje w sk\u0142adowych systemu klimatycznego Ziemi, takie jak atmosfera, oceanu, l\u0105du, kriosfery i biosfery. W pierwszych fazach projektu CMIP uruchamiano symulacje wieloma modelami globalnymi w oparciu o dwie konfiguracje, gdzie jedna z nich a modelowa\u0142a klimat sprzed epoki przemys\u0142owej (symulacja kontrolna). W drugiej przyj\u0119to wzrost st\u0119\u017cenia CO2 o 1% rocznie (przez 80 lat) do ko\u0144ca XXI wieku. W kolejnych rozwini\u0119ciach, kt\u00f3re pojawiaj\u0105 si\u0119 co 5-6 lat, dodawano do oficjalnych wsp\u00f3lnych zbior\u00f3w informacje, zwi\u0105zane m.in. z emisj\u0105 gaz\u00f3w cieplarnianych, emisj\u0105 ze\u202fspalania biomasy, u\u017cytkowaniem grunt\u00f3w, historycznymi danymi o st\u0119\u017ceniach gaz\u00f3w cieplarnianych, st\u0119\u017ceniach ozonu i depozycji azotu, w\u0142a\u015bciwo\u015bciami optycznymi aerozoli i koncentracji kropel w\u202fchmurach, zestawach danych o aerozolu stratosferycznym czy aktywno\u015bci S\u0142o\u0144ca  W CIMP6 uwzgl\u0119dniono ponadto wsp\u00f3lny zestaw przysz\u0142ych scenariuszy obejmuj\u0105cych u\u017cytkowanie grunt\u00f3w i emisje wymagane w przypadku przysz\u0142ych wsp\u00f3lnych \u015bcie\u017cek spo\u0142eczno-ekonomicznych (~SSP~), kt\u00f3re zast\u0105pi\u0142y wykorzystywane we wcze\u015bniejszych protoko\u0142ach reprezentatywne \u015bcie\u017cki koncentracji (~RCP~). . Najnowsza \u2013 7 faza CMIP, zak\u0142ada dodatkowe udost\u0119pnienie (poza DECK i\u202fMIPs) tzw. eksperyment\u00f3w w trybie przyspieszonym, a\u202fpierwsze dane maj\u0105 zosta\u0107 opublikowane pod koniec 2025 r. Wi\u0119cej: https:\/\/wcrp-cmip.org\/cmip-phases\/cmip6\/\",\n          image: \"\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/CIMP.jpg\",\n          imageCaption: \"\u0179r\u00f3d\u0142o obrazka: https:\/\/www.carbonbrief.org\/qa-how-do-climate-models-work\/\"\n        },\n        {\n          term: \"CCM\",\n          definition: \"Sprz\u0119\u017cony model klimatu (Coupled Climate Model), to model bardziej zaawansowany wzgl\u0119dem ~GCM~, \u0142\u0105cz\u0105cy wiele modeli by zapewni\u0107 bardziej kompleksowy obraz systemu klimatycznego. Sprz\u0119\u017cone modele cyrkulacji og\u00f3lnej atmosfera-ocean (lub \u201eAOGCM\u201d) mog\u0105 symulowa\u0107 na przyk\u0142ad wymian\u0119 ciep\u0142a i wody s\u0142odkiej mi\u0119dzy powierzchni\u0105 l\u0105du i oceanu a powietrzem nad nimi.\",\n          image: \"\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/CCM.jpg\",\n          imageCaption: \"\u0179r\u00f3d\u0142o obrazka: https:\/\/www.carbonbrief.org\/qa-how-do-climate-models-work\/\"\n        },\n        {\n          term: \"CORDEX\",\n          definition: \"\u015awiatowy Program Bada\u0144 nad Klimatem (~WCRP~, ang. World Climate Research Programme) ustanowi\u0142 w 2009 r. grup\u0119 zadaniow\u0105 ds. regionalnego downscalingu klimatycznego (TFRCD, ang. Task Force on Regional Climate Downscaling), kt\u00f3ra powo\u0142a\u0142a inicjatyw\u0119 CORDEX (Coordinated Regional Climate Downscaling Experiment) w celu opracowania regionalnych projekcji zmiany klimatu. Wyniki symulacji projektu CORDEX tworzone s\u0105 r\u00f3wnie\u017c na potrzeby raport\u00f3w Mi\u0119dzyrz\u0105dowego Panelu ds. Zmiany Klimatu (~IPCC~, ang. Intergovernmental Panel on Climate Change). Wi\u0119cej: https:\/\/cordex.org\/\"\n        },\n        {\n          term: \"CDD\",\n          definition: \"ang. Cooling Degree Days - wska\u017anik tzw. stopniodni ch\u0142odzenia \u2013 jest przydatny do oceny zapotrzebowania energetycznego na dodatkowe ch\u0142odzenie obiekt\u00f3w w celu utrzymania komfortu termicznego ich u\u017cytkownik\u00f3w. Warto\u015bci CDD zestawia si\u0119 jako sum\u0119 za okres, a oblicza dla dni, w kt\u00f3rych przekroczona jest warto\u015b\u0107 temperatury powietrza przyj\u0119ta jako warunek do wdro\u017cenia proces\u00f3w ch\u0142odzenia. Warto\u015b\u0107 wska\u017anika stanowi r\u00f3\u017cnic\u0119 mi\u0119dzy \u015bredni\u0105 dobow\u0105 temperatur\u0105 powietrza na zewn\u0105trz, a przyj\u0119t\u0105 warto\u015bci\u0105 temperatury powietrza w pomieszczeniach. W zale\u017cno\u015bci od metodyki opracowania przyjmuje si\u0119 r\u00f3\u017cne progi temperatury bazowej do wyznaczania CDD. Przyk\u0142adowo w projekcie Klimada 2.0 za warto\u015b\u0107 bazow\u0105 temperatury zewn\u0119trznej przyjmowano 18\u00b0C (CDD_Kl), w metodyce CORDEX stosowanej r\u00f3wnie\u017c w opracowaniach MetOffice uwzgl\u0119dnia si\u0119 dni ze \u015bredni\u0105 dobow\u0105 \u226522\u00b0C (CDD_Cx), a w publikacjach Eurostat \u226524\u00b0C (CDD_Eu). Progi temperatury bazowej w pomieszczeniach przyjmuje si\u0119 w prezentowanych metodykach odpowiednio 18\u00b0C, 22\u00b0C i 21\u00b0C. Stosuj\u0105c powy\u017csze dla pojedynczego dnia z\u202fwarto\u015bci\u0105 \u015bredniej dobowej temperatury powietrza na poziomie 25\u00b0C warto\u015b\u0107 stopniodni ch\u0142odniczych wynosi\u0142aby adekwatnie CDD_Kl 7\u00b0C, CDD_Cx 3\u00b0C i CDD_Eu 4\u00b0C. Nale\u017cy mie\u0107 powy\u017csze r\u00f3\u017cnice na wzgl\u0119dzie, zw\u0142aszcza je\u015bli dokonuje si\u0119 regionalnych por\u00f3wna\u0144 czasowej i\u202fprzestrzennej zmienno\u015bci CDD, wykorzystuj\u0105c zestawienia z r\u00f3\u017cnych opracowa\u0144.\"\n        },\n      ],\n      \"D\": [\n        {\n          term: \"Downscaling\",\n          definition: \"to proces przekszta\u0142cania danych numerycznego modelu w wi\u0119kszej skali np. globalnej czy regionalnej, w dane o wy\u017cszej rozdzielczo\u015bci \u2013 czyli o bardziej szczeg\u00f3\u0142owej, mniejszej skali przestrzennej \u2013 bardziej odpowiadaj\u0105cej warunkom lokalnym. Stosuje si\u0119 dwa podej\u015bcia. Downscalling statystyczny polega na ustaleniu zale\u017cno\u015bci statystycznej pomi\u0119dzy danymi z modelu klimatycznego i obserwacjami historycznymi dla tego samego okresu historycznego. Downscalling dynamiczny jest du\u017co bardziej kosztowny pod wzgl\u0119dem obliczeniowym. Polega na zastosowaniu modeli regionalnych (~RCM~) o wysokiej rozdzielczo\u015bci do symulowania proces\u00f3w, kt\u00f3rych ~GCM~ nie jest w stanie odwzorowa\u0107. W praktyce warunki pocz\u0105tkowe i brzegowe  pochodz\u0105 z modelu globalnego, ale wi\u0119ksza rozdzielczo\u015b\u0107 pozioma i pionowa RCM pozwala na dok\u0142adniejsze odwzorowanie proces\u00f3w zachodz\u0105cych w atmosferze.\"\n        }\n      ],\n      \"E\": [\n        {\n          term: \"EURO-CORDEX\",\n          definition: \"EURO-CORDEX jest europejsk\u0105 ga\u0142\u0119zi\u0105 inicjatywy ~CORDEX~. Bierze w niej udzia\u0142 wiele instytucji w dziedzinie regionalnego modelowania i bada\u0144 klimatu w Europie. W 2022 dr Adam Jaczewski i prof. Mariusz Figurski z Centrum Modelowania Meteorologicznego IMGW-PIB zg\u0142osili sw\u00f3j udzia\u0142 w EURO-CORDEX, kt\u00f3ry polega na wykonaniu symulacji modelami ~WRF~ \u2013 ~ICON-CLM~ oraz udost\u0119pnienia ich wynik\u00f3w dla okresu historycznego (1951-2014) oraz scenariuszy ~SSP~. Wi\u0119cej: https:\/\/euro-cordex.net\/\"\n        },\n         {\n          term: \"ESM\",\n          definition: \"Model systemu ziemskiego (Earth System Model) to model bardziej zaawansowany i rozszerzony, wzgl\u0119dem modelu sprz\u0119\u017conego, poza komponentami branymi pod uwag\u0119 w ~CCM~ uwzgl\u0119dnia w symulacjach jeszcze dodatkowe procesy, zwi\u0105zane z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 cz\u0142owieka oraz takie jak te zachodz\u0105ce w biosferze i chemii atmosfery. Z jego wykorzystaniem, opr\u00f3cz proces\u00f3w fizycznych, symulowane s\u0105 zatem np. 1)\u202fcykle biogeochemiczne i obiegi pierwiastk\u00f3w takich jak w\u0119giel i azot \u2013 czyli transfer substancji chemicznych mi\u0119dzy organizmami \u017cywymi a ich \u015brodowiskiem (r\u00f3wnie\u017c w oceanach) \u2013 oraz ich interakcje z systemem klimatycznym; a tak\u017ce 2) cykle biologiczne uwzgl\u0119dniaj\u0105ce zmiany ro\u015blinno\u015bci, sposobu u\u017cytkowania grunt\u00f3w i w ekosystemach. Ro\u015blinno\u015b\u0107 reaguje na temperatur\u0119 i opady deszczu, a tym samym zmienia pob\u00f3r i uwalnianie w\u0119gla i innych gaz\u00f3w cieplarnianych do atmosfery. Zatem mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywa\u0107 na reakcj\u0119 klimatu na emisje gaz\u00f3w cieplarnianych zwi\u0105zane z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 cz\u0142owieka.\"\n        }\n      ],\n      \"G\": [\n        {\n          term: \"GCM\",\n          definition: \"Model og\u00f3lnej cyrkulacji (General Circulation Model) lub globalny model klimatu (Global climate model) \u2013 (GCM). Typ modelu powsta\u0142y w celu reprezentacji proces\u00f3w fizycznych i wzajemnych oddzia\u0142ywa\u0144 mi\u0119dzy atmosfer\u0105, oceanem, kriosfer\u0105 (l\u0105dolody i l\u00f3d morski) i powierzchni\u0105 l\u0105du. S\u0105 to najpowszechniej wykorzystywane narz\u0119dzia do symulacji reakcji systemu klimatycznego na rosn\u0105ce koncentracje gaz\u00f3w cieplarnianych. Wczesne modele GCM (czy te\u017c wersje Atmospheric-Ocean GCM) analizuj\u0105 g\u0142\u00f3wnie interakcj\u0119 mi\u0119dzy atmosfer\u0105 i oceanem, z uwzgl\u0119dnieniem profilu pionowego atmosfery i oceanu. Ze wzgl\u0119du na ma\u0142\u0105 rozdzielczo\u015b\u0107 modeli GCM, cz\u0119\u015b\u0107 proces\u00f3w (np. konwekcja) zachodzi w mniejszej skali ni\u017c siatka modelu, dlatego poddawana jest parametryzacji. Wyniki uzyskiwane z modeli GCM, mimo pewnych ogranicze\u0144 wynikaj\u0105cych z rozdzielczo\u015bci siatki modelu, pozwalaj\u0105 na tworzenie d\u0142ugoterminowych prognoz klimatu, badanie hipotetycznych scenariuszy, a tak\u017ce badanie wzajemnego powi\u0105zania pomi\u0119dzy elementami systemu klimatycznego.\"\n        }\n      ],\n      \"H\": [\n        {\n          term: \"HDD\",\n          definition: \"ang. Heating Degree Days - wska\u017anik tzw. stopniodni ogrzewania, wykorzystuje si\u0119 do oceny zapotrzebowania energetycznego obiekt\u00f3w wynikaj\u0105cego z uwarunkowa\u0144 klimatu. Zgodnie z za\u0142o\u017ceniem, \u017ce w \u202fdniach, w kt\u00f3rych \u015brednia dobowa temperatura powietrza nie przekracza warto\u015bci bazowej wyst\u0119powa\u0107 b\u0119dzie zapotrzebowanie na uruchomienie dodatkowego ogrzewania pomieszcze\u0144. Warto\u015bci przyjmowane w wyznaczaniu HDD r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 zwykle mi\u0119dzy regionami i w zale\u017cno\u015bci od metodyki opracowania. Warto\u015bci HDD zestawia si\u0119 jako sum\u0119 za okres, a oblicza dla dni, w\u202fkt\u00f3rych nie zostanie przekroczona warto\u015b\u0107 \u015bredniej dobowej temperatury powietrza 18\u00b0C (HDD_Kl), 15.5\u00b0C (HDD_Cx) lub 15\u00b0C (HDD_Eu). Nast\u0119pnie uwzgl\u0119dnia si\u0119 w obliczeniach r\u00f3\u017cnic\u0119 pomi\u0119dzy bazow\u0105 temperatur\u0105 wewn\u0119trzn\u0105, a faktyczn\u0105 warto\u015bci\u0105 \u015bredniej dobowej temperatury powietrza na zewn\u0105trz. W projekcie Klimada 2.0 i CORDEX za warto\u015b\u0107 bazow\u0105 temperatury wewn\u0119trznej przyjmowano taki sam pr\u00f3g, co warto\u015b\u0107 warunkuj\u0105c\u0105 przeprowadzenie oblicze\u0144 tj. odpowiednio 18\u00b0C (HDD_Kl) i 15.5\u00b0C (HDD_Cx). W metodyce Eurostat za bazow\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 temperatur\u0119 powietrza przyjmuje si\u0119 18\u00b0C (HDD_Eu). Stosuj\u0105c powy\u017csze dla pojedynczego dnia z\u202fwarto\u015bci\u0105 \u015bredniej dobowej temperatury powietrza na poziomie 10\u00b0C warto\u015b\u0107 stopniodni grzewczych wynosi\u0142aby adekwatnie HDD_Kl 8\u00b0C, CDD_Cx 5.5\u00b0C i CDD_Eu 8\u00b0C. Gdyby \u015brednia dobowa temperatura powietrza przekracza\u0142a 16\u00b0C to wska\u017anik HDD zosta\u0142by wyliczony jedynie przy uwzgl\u0119dnieniu metodyki Klimada 2.0.\"\n        }\n      ],\n      \"I\": [\n        {\n          term: \"IPCC\",\n          definition: \"Intergovernmental Panel on Climate Change \u2013 Mi\u0119dzyrz\u0105dowy Zesp\u00f3\u0142 ds. Zmiany Klimatu, utworzony w 1988 r. na wniosek cz\u0142onk\u00f3w ONZ, stanowi naukowe i mi\u0119dzyrz\u0105dowe cia\u0142o doradcze, kt\u00f3rego celem jest dostarczanie obiektywnej, naukowo potwierdzonej i zweryfikowanej informacji na temat obserwowanej zmiany klimatu. Pierwszy Raport IPCC ukaza\u0142 si\u0119 w 1990 roku, sz\u00f3sty w 2021\/2022 r. \u2013 w trzech cz\u0119\u015bciach po\u015bwi\u0119conych odpowiednio: fizycznym podstawom zmian klimatu, wp\u0142ywowi klimatu na ludzk\u0105 cywilizacj\u0119 oraz mitygacji zmiany klimatu. Raporty IPCC s\u0105 wykorzystywane przy formowaniu narodowych i mi\u0119dzynarodowych program\u00f3w klimatycznych oraz polityki finansowania bada\u0144 zmian klimatycznych. Wi\u0119cej: https:\/\/www.ipcc.ch\/\"\n        },\n        {\n          term: \"ICON-CLM\",\n          definition: \"Regionalny model klimatu, kt\u00f3ry opiera si\u0119 na numerycznym modelu pogody ICON i obejmuje dostosowania niezb\u0119dne do symulacji klimatu w skali regionalnej. ICON-CLM jest rozwijany przez spo\u0142eczno\u015b\u0107 CLM, kt\u00f3ra zrzesza badaczy z instytucji na ca\u0142ym \u015bwiecie. W Polsce prowadzone s\u0105 tym modelem symulacje dla obszaru Europy pod kierunkiem dr. Adama Jaczewskiego z IMGW-PIB w ramach inicjatywy ~EURO-CORDEX~. Wi\u0119cej https:\/\/www.clm-community.eu\/ICON-CLM\/\"\n        }\n      ],\n      \"M\": [\n        {\n          term: \"Mitygacja zmiany klimatu\",\n          definition: \"Has\u0142o to pochodzi od \u0142aci\u0144skiego s\u0142owa mitigo \u2013 kt\u00f3re oznacza \u0142agodzi\u0107 lub czyni\u0107 \u0142agodnym, st\u0105d w aspekcie zmiany klimatu odnosi si\u0119 do 1) \u0142agodzenia antropogenicznych przyczyn globalnego ocieplenia poprzez dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu ograniczenie i\/lub powstrzymanie aktywno\u015bci i proces\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 przyczyn\u0105 zmiany klimatu. Najcz\u0119\u015bciej mitygacja pojawia si\u0119 w\u202fkontek\u015bcie redukcji emisji gaz\u00f3w cieplarnianych (g\u0142\u00f3wnie dwutlenku w\u0119gla) do atmosfery i\u202fobni\u017cenia ich koncentracji w atmosferze. W szerszym uj\u0119ciu o mitygacji b\u0119dziemy m\u00f3wi\u0107 kontek\u015bcie odniesieniu do dzia\u0142a\u0144 polegaj\u0105cych na zmianach w sektorze energetycznym - zast\u0119powaniu paliw kopalnych odnawialnymi \u017ar\u00f3d\u0142ami energii czy poprawie efektywno\u015bci energetycznej; w sektorze transportowym - promuj\u0105cych rozw\u00f3j zbiorowego transportu publicznego; jak r\u00f3wnie\u017c o dzia\u0142aniach sprzyjaj\u0105cych poch\u0142anianiu CO<sub>2<\/sub>, a buduj\u0105cych odporno\u015b\u0107 i funkcjonowanie ekosystem\u00f3w, takich jak np. zwi\u0119kszanie powierzchni las\u00f3w, ochronie ekosystem\u00f3w cennych i wra\u017cliwych czy promowaniu zr\u00f3wnowa\u017conych praktyk rolniczych. 2)\u202fO\u202fmitygacji m\u00f3wimy r\u00f3wnie\u017c w kontek\u015bcie chwilowego \u0142agodzenia obci\u0105\u017cenia warunkami \u015brodowiskowymi. Dzia\u0142ania mitygacyjne\/mityguj\u0105ce to szeroki wachlarz aktywno\u015bci by \u0142agodzi\u0107 obci\u0105\u017cenia wynikaj\u0105ce ze zmiany klimatu i ich niekorzystny dla organizmu efekt. \u2013 Na przyk\u0142ad w\u202fwarunkach upa\u0142u takimi dzia\u0142aniami b\u0119d\u0105 ograniczanie swojego pobytu na zewn\u0105trz, odpowiednia dieta czy dopasowanie stroju.\"\n        }\n      ],\n      \"P\": [\n        {\n          term: \"PL1GD-T\",\n          definition: \"Gridowy zbi\u00f3r danych dobowej minimalnej (TN), \u015bredniej (TG) i maksymalnej (TX) temperatury powietrza na poziomie 2 m od powierzchni ziemi nad Polsk\u0105, obejmuj\u0105cy okres od 1951 do 2020 roku, w regularnie roz\u0142o\u017conych punktach oddalonych o 1 km. Zbi\u00f3r danych PL1GD-T zosta\u0142 opracowany z wykorzystaniem radialnych funkcji bazowych (RBF), kt\u00f3re zastosowano do jednolitych serii danych z 347 naziemnych stacji meteorologicznych sieci obserwacyjnej IMGW-PIB. Zbi\u00f3r danych jest publicznie dost\u0119pny w repozytorium IMGW-PIB pod adresem https:\/\/doi.org\/10.26491\/imgw_repo\/PL1GD-T. Publikacja z opisem metodyki opracowania dost\u0119pna jest pod adresem: https:\/\/essd.copernicus.org\/articles\/17\/3857\/2025\/.\"\n        }\n      ],\n      \"R\": [\n        {\n          term: \"RCM\",\n          definition: \"model, kt\u00f3ry na drodze ~downscalingu~<Downscaling> pozwala na otrzymanie informacji o warunkach klimatycznych w regionie, kt\u00f3ry jako dane wej\u015bciowe wykorzystuje wyniki modeli ~GCM~. Takie podej\u015bcie nazywamy te\u017c downscalingiem dynamicznym. Model RCM o wy\u017cszej rozdzielczo\u015bci poziomej ma mniejsze oczka siatki obliczeniowej, a zatem mo\u017ce generowa\u0107 bardziej szczeg\u00f3\u0142owe informacje o klimacie analizowanego obszaru. Modele RCM to jeden ze sposob\u00f3w \u201euszczeg\u00f3\u0142owiania\u201d globalnych informacji klimatycznych do skali lokalnej.  Modele RCM, mog\u0105 zapewni\u0107 lepsz\u0105 \u2013 cho\u0107 nadal ograniczon\u0105 \u2013 reprezentacj\u0119 czynnik\u00f3w lokalnych takich jak wp\u0142yw jezior, pasm g\u00f3rskich i bryzy morskiej.\"\n        },\n        {\n          term: \"Regridding danych\",\n          definition: \"to proces interpolacji danych dotycz\u0105cych danego elementu z jednej siatki o okre\u015blonej rozdzielczo\u015bci do innej siatki. Jest on kluczowy, je\u015bli analiza wymaga por\u00f3wnania danych z r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 (np. modeli klimatycznych) lub gdy przedmiotem analizy s\u0105 dane o zmienionej rozdzielczo\u015bci przestrzennej, czasowej lub pionowej. Proces ten pozwala na ujednolicenie danych, systematyzuje ich analiz\u0119 i por\u00f3wnywanie.\"\n        },\n        {\n          term: \"RCP\",\n          definition: \"Reprezentatywne \u015bcie\u017cki koncentracji\/st\u0119\u017ce\u0144 (RCP) to gotowe 4 \u015bcie\u017cki (RCP 2.6, RCP 4.5, RCP 6.0 i RCP 8.5) okre\u015blaj\u0105ce st\u0119\u017cenia gaz\u00f3w cieplarnianych i aerozoli w atmosferze w perspektywie do 2100 roku, kt\u00f3re s\u0105 wykorzystywane w modelowaniu scenariuszy zmian w klimatycznym. Nazwy RCP odpowiadaj\u0105 poziomowi wymuszania radiacyjnego z 2100 roku, raportowanemu przez indywidualne zespo\u0142y modeluj\u0105ce \u2013 odpowiednio IMAGE, MiniCAM, AIM i MESSAGE. Szacunki wymuszania radiacyjnego oparte s\u0105 na wymuszaniu przez gazy cieplarniane i inne czynniki wymuszaj\u0105ce \u2013 ale nie uwzgl\u0119dniaj\u0105 bezpo\u015bredniego wp\u0142ywu u\u017cytkowania grunt\u00f3w (albedo) ani wymuszania przez py\u0142 mineralny. RCP nie stanowi\u0105 wi\u0119c prognoz ani granic potencjalnych emisji, u\u017cytkowania grunt\u00f3w ani zmian klimatu. Nie zak\u0142adano, \u017ce kt\u00f3ry\u015b ze scenariuszy zostanie zrealizowany 1:1. W zwi\u0105zku z powy\u017cszym RCP nie odzwierciedlaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c konkretnych scenariuszy klimatu przysz\u0142o\u015bci w odniesieniu do dzia\u0142a\u0144 polityki klimatycznej (lub braku dzia\u0142a\u0144) ani technologicznej, ekonomicznej lub politycznej wykonalno\u015bci konkretnych przysz\u0142ych \u015bcie\u017cek lub klimat\u00f3w. Dane dostarczone dla RCP przesz\u0142y szereg procedur w celu zapewnienia jako\u015bci i sp\u00f3jno\u015bci, zharmonizowania regionalnych emisji z lat bazowych z najnowszymi inwentaryzacjami oraz zmniejszenia prognoz do 0,5 x 0,5 stopnia. RCP zosta\u0142y formalnie przyj\u0119te przez Mi\u0119dzyrz\u0105dowy Zesp\u00f3\u0142 ds. Zmian Klimatu (IPCC) i pos\u0142u\u017cy\u0142y do przygotowania V Raportu IPCC (2013).\",\n          image: \"\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/RCP.png.webp\",\n          imageCaption: \"\u0179r\u00f3d\u0142o obrazka Global Carbon Project.org, w wersji polskiej: https:\/\/naukaoklimacie.pl\/\"\n        },\n        {\n          term: \"Rozdzielczo\u015b\u0107 modelu\",\n          definition: \"to odniesienie do wymiar\u00f3w reprezentacji przestrzennej w modelu. W celu przeprowadzenia oblicze\u0144 dla ca\u0142ego systemu klimatycznego model dzieli Ziemi\u0119 wraz z otaczaj\u0105c\u0105 warstw\u0105 atmosfery na reprezentacj\u0119 w postaci siatki sk\u0142adaj\u0105cej si\u0119 z kom\u00f3rek. Nast\u0119pnie model okre\u015bla stan atmosfery w ka\u017cdej kom\u00f3rce. W zale\u017cno\u015bci od szczeg\u00f3\u0142owo\u015bci modelu \u2013 oczko siatki wsp\u00f3\u0142czesnego modelu klimatu mo\u017ce mie\u0107 wymiary od 100 km w ~GCM~ do kilku kilometr\u00f3w w ~RCM~. Wielko\u015b\u0107 oczka siatki modelu definiuje jego poziom\u0105 rozdzielczo\u015b\u0107 przestrzenn\u0105. Im bardziej jest szczeg\u00f3\u0142owa (wi\u0119ksza), tym wi\u0119ksze moce obliczeniowe potrzebne do wykonywania symulacji numerycznych.\",\n          image: \"\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/rozdzielczosc.png\",\n          imageCaption: \"Schemat rozdzielczo\u015bci przestrzennej kolejnych modeli klimatycznych wykorzystanych w raportach oceniaj\u0105cych IPCC: \u0179r\u00f3d\u0142o obrazka: https:\/\/naukaoklimacie.pl\/aktualnosci\/jak-dobrze-modele-klimatu-sprzed-lat-przewidzialy-aktualne-ocieplenie-258\"\n        }\n      ],\n      \"S\": [\n        {\n          term: \"Symulacja\",\n          definition: \"W kontek\u015bcie modelowania klimatu jest to pojedyncza reprezentacja stanu systemu klimatycznego, przeprowadzona  przy u\u017cyciu modelu numerycznego.\"\n        },\n        {\n          term: \"SSP\",\n          definition: \"Wsp\u00f3lne \u015acie\u017cki Rozwoju Spo\u0142eczno-Ekonomicznego (Shared Socioeconomic Pathways). Scenariusze ukazuj\u0105ce wp\u0142yw rozwoju globalnej gospodarki i spo\u0142ecze\u0144stw na emisje gaz\u00f3w cieplarnianych. Uwzgl\u0119dnia si\u0119 w nich takie zmienne jak: potencjalne powi\u0105zania pomi\u0119dzy liczebno\u015bci\u0105 populacji, stopniem rozwoju ekonomicznego, rozwoju w obszarze edukacji, stopnia urbanizacji oraz tempem rozwoju technicznego, itd. G\u0142\u00f3wnym celem i zadaniem SSP jest przewidywanie skutk\u00f3w decyzji konsumenckich, politycznych czy w sektorze gospodarczym wynikaj\u0105cych z funkcjonowania przedsi\u0119biorstw. Funkcjonuje 5 scenariuszy SSP wybiegaj\u0105cych do roku 2100, z czego ka\u017cd\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 inna spodziewana ewolucja \u015bwiatowej populacji oraz rozwoju gospodarki. <br> SSP1 zak\u0142ada zr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j, tj. \u0142atw\u0105 mitygacj\u0119 i adaptacj\u0119 do zmiany klimatu (\u015bcie\u017cka zielona), SSP2 jest \u015bcie\u017ck\u0105 po\u015bredni\u0105, kt\u00f3ra zak\u0142ada umiarkowane wyzwania, SSP3 to wariant regionalnej rywalizacji, co czyni \u015bcie\u017ck\u0119 wyboist\u0105 utrudniaj\u0105c mitygacj\u0119 i adaptacj\u0119, SSP4 to model nier\u00f3wno\u015bci spo\u0142ecznych (krajowych i regionalnych), gdzie mitygacja bywa u\u0142atwiona, natomiast adaptacja jest utrudniona. <br> SSP5 bywa nazywana \u201cautostrad\u0105\u201d, bowiem adaptacja do zmiany klimatu jest w niej u\u0142atwiona, natomiast wyst\u0119puj\u0105 du\u017ce wyzwania dla mitygowania skutk\u00f3w tej zmiany. W tym wariancie zak\u0142ada si\u0119 rozw\u00f3j oparty na paliwach kopalnych.\",\n          image: \"\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/SSP.png\",\n          imageCaption: \"\u0179r\u00f3d\u0142o obrazka Za Riahi et al. 2017, Global Environmental Change, DOI:110.1016\/j.gloenvcha.2015.05.009\"\n        }\n      ],\n      \"W\": [\n        {\n          term: \"WCRP\",\n          definition: \"z angielskiego World Climate Research Programme, to mi\u0119dzynarodowy program badawczy, kt\u00f3ry koordynuje globalne programy bada\u0144 klimatu. Powsta\u0142 w 1980 roku pod patronatem WMO i Mi\u0119dzynarodowej Rady Naukowej (ICSU). Od 1993 roku partycypuje w nim r\u00f3wnie\u017c Mi\u0119dzyrz\u0105dowa Komisja Oceanograficzna (IOC) UNESCO.\"\n        },\n          {\n          term: \"WRF\",\n          definition: \"ang. Weather Research and Forecasting model - mezoskalowy model numeryczny, zaprojektowany w celu prowadzenia bada\u0144 z zakresu nauk o atmosferze, ale te\u017c operacyjnego prognozowania pogody. Prace nad rozwojem WRF rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 pod koniec lat 90. XX wieku i by\u0142y efektem wsp\u00f3\u0142pracy National Center for Atmospheric Research (NCAR), National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA, reprezentowane Przez National Centers for Environmental Prediction (NCEP) i Earth System Research Laboratory), Si\u0142 Powietrznych Stan\u00f3w Zjednoczonych (U.S. Air Force), Laboratorium Bada\u0144 Marynarki Wojennej, Uniwersytetu Oklahomy oraz Federalnej Administracji Lotnictwa (FAA). <br> Wykorzystuj\u0105c model WRF w celach badawczych, mo\u017cliwe jest wykonywanie symulacji bazuj\u0105cych na rzeczywistych warunkach atmosferycznych oraz symulacji idealizowanych. Model znajduje r\u00f3wnie\u017c zastosowanie w operacyjnym prognozowaniu pogody w wielu centrach meteorologicznych a wersji klimatycznej s\u0142u\u017cy modelowaniu obserwowanej i przysz\u0142ej zmiany klimatu. W Polsce, symulacje klimatyczne modelem WRF prowadzone s\u0105 w ramach inicjatywy ~EURO-CORDEX~ w Centrum Informatycznym TASK w Gda\u0144sku pod kierunkiem prof. Mariusza Figurskiego. Wi\u0119cej https:\/\/www.mmm.ucar.edu\/models\/wrf\"\n        },\n      ]\n    };\n\n    \/\/ Alfabet\n    const alphabet = 'ABCDEFGHIJKLMNOPRSTUWXYZ'.split('');\n    \n    \/\/ Inicjalizacja\n    function init() {\n      renderAlphabet();\n    }\n    \n    \/\/ Renderowanie nawigacji literowej\n    function renderAlphabet() {\n      const nav = document.getElementById('alphabetNav');\n      nav.innerHTML = '';\n      \n      alphabet.forEach(letter => {\n        const btn = document.createElement('button');\n        btn.className = 'letter-btn';\n        btn.textContent = letter;\n        \n        \/\/ Sprawd\u017a czy litera ma has\u0142a\n        const hasEntries = dictionary[letter] && dictionary[letter].length > 0;\n        \n        if (!hasEntries) {\n          btn.classList.add('disabled');\n        } else {\n          btn.onclick = () => selectLetter(letter);\n        }\n        \n        nav.appendChild(btn);\n      });\n    }\n    \n    \/\/ Wyb\u00f3r litery\n    function selectLetter(letter) {\n      \/\/ Aktualizuj aktywny przycisk\n      document.querySelectorAll('.letter-btn').forEach(btn => {\n        btn.classList.toggle('active', btn.textContent === letter);\n      });\n      \n      \/\/ Renderuj has\u0142a\n      renderEntries(letter);\n    }\n    \n    \/\/ Funkcja zamieniaj\u0105ca URL-e w tek\u015bcie na klikalne linki\n    function linkify(text) {\n      \/\/ Regex do wykrywania URL-i (http, https, www)\n      const urlRegex = \/(https?:\\\/\\\/[^\\s<]+[^\\s<.,;:!?\"'()\\[\\]{}]|www\\.[^\\s<]+[^\\s<.,;:!?\"'()\\[\\]{}])\/gi;\n      \n      return text.replace(urlRegex, (url) => {\n        \/\/ Dodaj http:\/\/ je\u015bli brakuje (dla www.)\n        const href = url.startsWith('http') ? url : 'http:\/\/' + url;\n        \/\/ Skr\u00f3\u0107 wy\u015bwietlan\u0105 nazw\u0119 linku\n        let displayUrl = url.replace(\/^https?:\\\/\\\/\/, '').replace(\/^www\\.\/, '');\n        if (displayUrl.length > 50) {\n          displayUrl = displayUrl.substring(0, 47) + '...';\n        }\n        return `<a href=\"${href}\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\" title=\"${url}\">${displayUrl}<\/a>`;\n      });\n    }\n    \n    \/\/ Funkcja zamieniaj\u0105ca odno\u015bniki do hase\u0142 s\u0142ownika (~has\u0142o~) na klikalne linki\n    \/\/ Obs\u0142uguje te\u017c sk\u0142adni\u0119 ~tekst wy\u015bwietlany~<has\u0142o docelowe>\n    function linkifyDictionaryTerms(text) {\n      \/\/ Regex do wykrywania hase\u0142 mi\u0119dzy tyldami z opcjonalnym przekierowaniem: ~tekst~<has\u0142o>\n      const termRegex = \/~([^~]+)~(?:<([^>]+)>)?\/g;\n      \n      return text.replace(termRegex, (match, displayText, targetTerm) => {\n        \/\/ Je\u015bli podano has\u0142o docelowe w <>, u\u017cyj go; w przeciwnym razie u\u017cyj tekstu wy\u015bwietlanego\n        const term = targetTerm || displayText;\n        \/\/ Stw\u00f3rz hash z has\u0142a (zamie\u0144 spacje na my\u015blniki)\n        const hash = term.replace(\/\\s+\/g, '-');\n        return `<a href=\"#${hash}\" class=\"dict-link\" title=\"Zobacz has\u0142o: ${term}\">${displayText}<\/a>`;\n      });\n    }\n    \n    \/\/ Renderowanie hase\u0142\n    function renderEntries(letter) {\n      const section = document.getElementById('entriesSection');\n      const entries = dictionary[letter] || [];\n      \n      if (entries.length === 0) {\n        section.innerHTML = '<div class=\"no-selection\">Brak hase\u0142 dla tej litery<\/div>';\n        return;\n      }\n      \n      \/\/ Sortuj has\u0142a alfabetycznie (z uwzgl\u0119dnieniem polskich znak\u00f3w)\n      const sortedEntries = [...entries].sort((a, b) => \n        a.term.localeCompare(b.term, 'pl', { sensitivity: 'base' })\n      );\n      \n      let html = `<h2 class=\"section-title\">Litera ${letter}<\/h2>`;\n      \n      sortedEntries.forEach((entry, index) => {\n        \/\/ Przygotuj HTML dla obrazka je\u015bli istnieje\n        let imageHtml = '';\n        if (entry.image) {\n          const captionHtml = entry.imageCaption ? linkify(linkifyDictionaryTerms(entry.imageCaption)) : '';\n          imageHtml = `\n            <figure class=\"entry-image\">\n              <img src=\"${entry.image}\" alt=\"${entry.term}\" onclick=\"openLightbox(this.src, event)\">\n              ${captionHtml ? `<figcaption>${captionHtml}<\/figcaption>` : ''}\n            <\/figure>\n          `;\n        }\n        \n        \/\/ Stw\u00f3rz unikalne ID na podstawie nazwy has\u0142a\n        const entryId = entry.term.replace(\/\\s+\/g, '-').replace(\/[^a-zA-Z0-9\u0105\u0107\u0119\u0142\u0144\u00f3\u015b\u017a\u017c\u0104\u0106\u0118\u0141\u0143\u00d3\u015a\u0179\u017b-]\/g, '');\n        \n        html += `\n          <div class=\"entry\" id=\"entry-${entryId}\">\n            <div class=\"entry-header\" onclick=\"toggleEntry('${entryId}')\">\n              <span class=\"entry-title\">${entry.term}<\/span>\n              <span class=\"entry-toggle\">\u25bc<\/span>\n            <\/div>\n            <div class=\"entry-content\">\n              <p class=\"entry-description\">${linkify(linkifyDictionaryTerms(entry.definition))}<\/p>\n              ${imageHtml}\n            <\/div>\n          <\/div>\n        `;\n      });\n      \n      section.innerHTML = html;\n    }\n    \n    \/\/ Otwieranie lightbox z powi\u0119kszonym obrazkiem\n    function openLightbox(src, event) {\n      event.stopPropagation(); \/\/ Zapobiega zwijaniu has\u0142a\n      document.getElementById('lightboxImg').src = src;\n      document.getElementById('lightbox').classList.add('active');\n    }\n    \n    \/\/ Zamykanie lightbox\n    function closeLightbox() {\n      document.getElementById('lightbox').classList.remove('active');\n    }\n    \n    \/\/ Zamykanie lightbox klawiszem Escape\n    document.addEventListener('keydown', (e) => {\n      if (e.key === 'Escape') closeLightbox();\n    });\n    \n    \/\/ Rozwijanie\/zwijanie has\u0142a\n    function toggleEntry(entryId) {\n      const entry = document.getElementById(`entry-${entryId}`);\n      if (entry) entry.classList.toggle('open');\n    }\n    \n    \/\/ Obs\u0142uga bezpo\u015brednich link\u00f3w do hase\u0142 (np. slownik.html#Adwekcja)\n    function handleDirectLink() {\n      const hash = decodeURIComponent(window.location.hash.slice(1)); \/\/ Usu\u0144 # i dekoduj\n      if (!hash) return;\n      \n      \/\/ Znajd\u017a has\u0142o w s\u0142owniku\n      for (const letter in dictionary) {\n        const entries = dictionary[letter];\n        const foundEntry = entries.find(e => \n          e.term.toLowerCase() === hash.toLowerCase() ||\n          e.term.toLowerCase().replace(\/\\s+\/g, '-') === hash.toLowerCase()\n        );\n        \n        if (foundEntry) {\n          \/\/ Wybierz liter\u0119\n          selectLetter(letter);\n          \n          \/\/ Stw\u00f3rz ID has\u0142a tak samo jak w renderEntries\n          const entryId = foundEntry.term.replace(\/\\s+\/g, '-').replace(\/[^a-zA-Z0-9\u0105\u0107\u0119\u0142\u0144\u00f3\u015b\u017a\u017c\u0104\u0106\u0118\u0141\u0143\u00d3\u015a\u0179\u017b-]\/g, '');\n          \n          \/\/ Poczekaj na renderowanie i rozwi\u0144 has\u0142o\n          setTimeout(() => {\n            const entry = document.getElementById(`entry-${entryId}`);\n            if (entry) {\n              entry.classList.add('open');\n              \/\/ Przewi\u0144 do has\u0142a\n              entry.scrollIntoView({ behavior: 'smooth', block: 'center' });\n            }\n          }, 100);\n          \n          return;\n        }\n      }\n    }\n    console.log(\"Autor Bart\u0142omiej Sobczyk 2025\");\n    \/\/ Nas\u0142uchuj zmian hash (gdy u\u017cytkownik kliknie link wewn\u0105trz strony)\n    window.addEventListener('hashchange', handleDirectLink);\n    \n    \/\/ Uruchomienie\n    init();\n    \n    \/\/ Sprawd\u017a czy jest bezpo\u015bredni link przy \u0142adowaniu strony\n    handleDirectLink();\n  <\/script>\n<\/body>\n<\/html>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O Pracowni FAQ S\u0142ownik Opracowania S\u0142ownik meteorologiczny S\u0142ownik modelowania klimatu Wybierz liter\u0119, aby zobaczy\u0107 has\u0142a Tre\u015bci b\u0119d\u0105 sukcesywnie uzupe\u0142niane &times;<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"","ocean_second_sidebar":"","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"","ocean_custom_header_template":"","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"","ocean_menu_typo_font_family":"","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":""},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.5.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu - S\u0142ownik - Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/Meteoimgw\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-12-18T17:18:39+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/MODELE_LOGO_UNIFIKACJA_v2.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1356\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"365\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu\" \/>\n<meta name=\"twitter:description\" content=\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@IMGW_CMM\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605\",\"url\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605\",\"name\":\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu - S\u0142ownik - Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-06-16T07:48:55+00:00\",\"dateModified\":\"2025-12-18T17:18:39+00:00\",\"description\":\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu &#8211; S\u0142ownik\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/\",\"name\":\"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB\",\"description\":\"CMOK-LMM Laboratorium pe\u0142ni pa\u0144stwow\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 hydrologiczno-meteorologiczn\u0105 w zakresie numerycznych prognoz pogody, kt\u00f3rego zadaniem jest konsolidacja kompetencji w obszarze modelowania zjawisk pogodowych oraz dalszego rozwoju numerycznych modeli pogody (NMP).\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#organization\",\"name\":\"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB\",\"url\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/Meteoimgw\/\",\"https:\/\/twitter.com\/IMGW_CMM\"],\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/MODELE_LOGO_UNIFIKACJA_v2.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/MODELE_LOGO_UNIFIKACJA_v2.png\",\"width\":1356,\"height\":365,\"caption\":\"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu - S\u0142ownik - Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB","description":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu","og_description":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu","og_url":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605","og_site_name":"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/Meteoimgw\/","article_modified_time":"2025-12-18T17:18:39+00:00","og_image":[{"width":1356,"height":365,"url":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/MODELE_LOGO_UNIFIKACJA_v2.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu","twitter_description":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu","twitter_site":"@IMGW_CMM","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605","url":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605","name":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu - S\u0142ownik - Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB","isPartOf":{"@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#website"},"datePublished":"2025-06-16T07:48:55+00:00","dateModified":"2025-12-18T17:18:39+00:00","description":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?page_id=45605#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Pracownia Fizyki i Modelowania Klimatu &#8211; S\u0142ownik"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#website","url":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/","name":"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB","description":"CMOK-LMM Laboratorium pe\u0142ni pa\u0144stwow\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 hydrologiczno-meteorologiczn\u0105 w zakresie numerycznych prognoz pogody, kt\u00f3rego zadaniem jest konsolidacja kompetencji w obszarze modelowania zjawisk pogodowych oraz dalszego rozwoju numerycznych modeli pogody (NMP).","publisher":{"@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#organization","name":"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB","url":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/","sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/Meteoimgw\/","https:\/\/twitter.com\/IMGW_CMM"],"logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/MODELE_LOGO_UNIFIKACJA_v2.png","contentUrl":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/MODELE_LOGO_UNIFIKACJA_v2.png","width":1356,"height":365,"caption":"Laboratorium Modelowania Meteorologicznego CMOK IMGW-PIB"},"image":{"@id":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/45605"}],"collection":[{"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=45605"}],"version-history":[{"count":45,"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/45605\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":48220,"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/45605\/revisions\/48220"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cmm.imgw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=45605"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}